تبلیغات
زبان شناس آینده - ریشه ی واژه ی «آورات» در ترکی آذربایجانی
 
زبان شناس آینده
Scientia Potentia Est
درباره وبلاگ


وبلاگی علمی در باب موضوعات زبانشناختی

A scientific blog concerning linguistic subjects

مدیر وبلاگ : خاموش نوربخش
نویسندگان
آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

آورات در آذربایجانی، آروات، عورت، کردی آفره ت، آفرت، واژه ی معادل زن، زن در زبان های ایران

معادل واژه ی «زن» در زبان آذربایجانی «آورات» یا «آروات» می باشد. این کلمه از طریق گویش های ترکمانی رایج در کردستان وارد برخی زیرگویش های کردی مرکزی (سورانی) گردیده و با جایگزینی واژه ی اصیل «ژن»، به صورت «آفره ت» در آمده است. واژه ی «آورات» در ترکی استانبولی محاوره ای نیز به کار می رفته است.

برخی افراد واژه ی کردی مزبور، یعنی «آفره ت»، را هم ریشه با آلمانی «فراو» (frau) دانسته اند (همچنین قیاس کنید باvrouw در هلندی، با  تلفظی تقریباً مشابه). برخی هم آن را محتملاً منسوب به الهه ی یونان باستان «آفرودیت» پنداشته اند.

لکن با عطف به تحولات زبانی منتج از متدولوژی زبان شناسی و همچنین با توجه به وجود فراگیر واریانت «آورات/آروات» در ترکی آذربایجانی، چنین استنباط می گردد که «آفره ت» کردی، به همراه معادل های آذری اش، از ریشه ی «عورت» در عربی گرفته شده اند. «عورة» در زبان عربی در اصل به معنی «اندام های تناسلی» است. این واژه پس از اسلام وارد السنه ی ملل مسلمان شده و در این بین، برای مثال، شاهد «عورت» در فارسی هستیم که علاوه بر معنی اصلی عربی دارای معنای مضاعف نیز می باشد: «امری که آدمی از آن شرم داشته باشد» (فرهنگ فارسی معین).

همانطور که از معنای اخیر بر می آید واژه ی عربی «عورت» نهایتاً از مجرای مفهومی «شرم» و «ناموس» توسعه ی معنایی یافته و در قالب مفهوم «زن» تثبیت می گردد و در ترکی آذربایجانی به صورت «آورات» و «آروات» در آمده و از آنجا وارد در کردی سلیمانی شده و به شکل «آفره ت» در آمده است. همانطور که پیداست این واژه ارتباطی با واژه ی آلمانی «فراو» ندارد.

شاید اشاره به معنای ریشه ی «فراو» نیز خالی از لطف نباشد: در زبان های ژرمنی ریشه ی این کلمه به معنی «پیش» و «مقدّم» بوده و احیاناً اشاره ای است بر «تقدّم» زنان و «پیش بودن» آنان در فرهنگ های مزبور.    





نوع مطلب : اتیمولوژی (ریشه شناسی)، زبان شناسی، 
برچسب ها : Avrat، عورت، آفره ت، زن در زبان آذربایجانی، زن در زبان کردی، woman in Azerbaijani، woman in Kurdish،
لینک های مرتبط :

       نظرات
دوشنبه 4 شهریور 1392
خاموش نوربخش
دوشنبه 21 خرداد 1397 10:45 ق.ظ
این تفسیری ک کردین واقعا بی معنی و بدون منع ذکر کردین ,آروات به زن شوهر دار گفته میشه و کلمه مقابل اون,,ار,,به معنی شوهر گفته میشه تفسیر شما در مورد عورت و عربی بودن کلمه ,دخترا ها هم عورت دارن پس چرا به اون اطلاق نشده ,آر معنی پهلوان هم داره آروات رو زن پهلوان معنی کردن در ضمن آروات معنی نسل هم داره چون نسل با زن ادامه پیدا میکنه پس تفسیر اینکه از کردی یونانی یا... وارد شده منبعی نداره آقا خانم هم کلمه تورکی هست ولی آروات فقط به معنی زن شوهردار دیگران گفته میشه مثل فلانین آروادی
دوشنبه 21 خرداد 1397 10:45 ق.ظ
این تفسیری ک کردین واقعا بی معنی و بدون منع ذکر کردین ,آروات به زن شوهر دار گفته میشه و کلمه مقابل اون,,ار,,به معنی شوهر گفته میشه تفسیر شما در مورد عورت و عربی بودن کلمه ,دخترا ها هم عورت دارن پس چرا به اون اطلاق نشده ,آر معنی پهلوان هم داره آروات رو زن پهلوان معنی کردن در ضمن آروات معنی نسل هم داره چون نسل با زن ادامه پیدا میکنه پس تفسیر اینکه از کردی یونانی یا... وارد شده منبعی نداره آقا خانم هم کلمه تورکی هست ولی آروات فقط به معنی زن شوهردار دیگران گفته میشه مثل فلانین آروادی
چهارشنبه 22 فروردین 1397 08:30 ب.ظ
این چرندیات چیه نوشتی
به پزشک مراجعه کن
جمعه 17 آذر 1396 10:05 ب.ظ
Hi it's me, I am also visiting this website on a regular basis,
this web site is truly pleasant and the people
are genuinely sharing good thoughts.
سه شنبه 14 شهریور 1396 02:16 ب.ظ
سلام خیلی ممنون از پست خوبتون یه پیشنهاد و خواسته داشتم لطفا منابع و ادرسشون رو در پایان مطالب بنویسید
یکشنبه 25 تیر 1396 03:15 ب.ظ
واقعا که متاسفم هر اسم چرتی رو به زن نسبت میدین
کلمه آفرت یا بهتر بگم عافرت از عفریته میاد
یعنی شیطان
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 12:34 ب.ظ
There is certainly a lot to find out about this issue. I love all of the points you've made.
سه شنبه 29 فروردین 1396 12:32 ق.ظ
Hi all, here every one is sharing these kinds of experience, therefore it's fastidious to read this website,
and I used to pay a visit this weblog all the time.
یکشنبه 13 فروردین 1396 09:41 ب.ظ
زن در ترکی خانم گفته میشه.خان یعنی بزرگ و یم پسوند مالکیت.خانیم یعنی بزرگ و اربابم.
لطفا صداقت داشته باشید.
جمعه 31 اردیبهشت 1395 04:39 ب.ظ
عالیه وبلاگتون. خوشحالم که آشنا شدم باهاش. میشه اتیمولوژی واژه آذربایجان رو هم بنویسید و اینکه چرا آزربایجان غلطه از نظر زبانشناختی؟ ممنون میشم
یکشنبه 24 اسفند 1393 03:01 ق.ظ
سلام.
معنای عورت در فارسی توسعه داده نشده.
برای شناخت معنای عربی به لسان‌العرب مراجعه بشه.
خاموش نوربخشسلام، ممنون از نظرتان.
دوشنبه 18 شهریور 1392 05:14 ب.ظ
دوباره سلام؛

با توجه به اینکه ریشه کلمات ترکی، در اول اون قرار میگیره و معمولاً تک هجایی است، کلمه دیگری نیز به ذهنم رسید که ممکن است راهگشا باشد:

آروانا = شتر ماده

همچنین نام روستائی در آذربایجان می باشد.

خاموش نوربخش :سلام؛
ممنون از اشاره تون. از قرار معلوم در متونی که به خط عربی نوشته شده هم «آورات» رو به صورت «عورت» املاء نمودن، بدین ترتیب قرین به یقین ترین اتیمولوژی برای «آورات/آروات» در ترکی و «آفره ت» در کردی، «عورت» عربیه.
همواره موفق باشید.
سه شنبه 12 شهریور 1392 09:34 ق.ظ
به نظر بنده محتمل تر است که هم ریشه آفرودیت یونانی باشد تا عورت عربی.
خاموش نوربخش :با عطف به متدولوژی علم زبان شناسی احتمال همریشه بودن «آفرت» یا «آورات» با «آفرودیت» وجود نداره. اولاً بدین دلیل که «ف» در یونانی معمولاً از «کو» هندواروپایی اشتقاق پیدا می کند و «کو» هندواروپایی هیچ وقت در زبان های ایرانی به «ف» تبدیل نمی شه. ضمناً واژه ی «آفرودیت» اصالتاً یونانی نیست و از زبان فینیقی وام گرفته شده. زبان فینیقی از زبان های سامی محسوب می شه، مثله عربی، و ریشه ی آفرودیت در زبان های سامی رو، اگر اشتباه نکنم، به صورت «عطتر» بازسازی کردن.
باز هم ممنون از مشارکتتون.
همواره برقرار باشین.
شنبه 9 شهریور 1392 01:22 ب.ظ
بسیار ممنون،

این کلمه در دیوان لغات الترک نیز بصورت "اوراغوت" ثبت گردیده است.
خاموش نوربخش :ممنون از حسن نظر و توضیح مفیدتان.

البته از قرار معلوم «اوراغوت» در ترکی باستان ارتباط اتیمولوژیکی با «آورات» یا «عورت» در عربی ندارد. واژه ی ترکی باستان «اوراغوت» یک واژه ی ترکی اصیل می باشد که محتملاً در اثر شباهت ظاهری میان آن و «آورات»، رفته رفته جای خویش را به «آورات» عربی داده است.
دوشنبه 4 شهریور 1392 11:44 ق.ظ
سلام بسیار وبلاگ جالبی دارین ممنون..
به منم یه سری بزنید.
خاموش نوربخش :با سلام؛ ممنون از لطفتون، حتماً.

همواره موفق باشین.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر